By Orzecznictwo sądów w sprawach frankowych w 2025 roku jest zdecydowanie korzystne dla kredytobiorców. Po latach niepewności i rozbieżności interpretacyjnych, sądy wypracowały jednolitą linię, która w zdecydowanej większości przypadków prowadzi do unieważnienia umów kredytów denominowanych i indeksowanych do franka szwajcarskiego. Kluczową rolę odegrały zarówno wyroki Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE), jak i uchwały Sądu Najwyższego.
W niniejszym opracowaniu przedstawiamy najważniejsze orzeczenia, ich skutki prawne oraz aktualne podejście sądów w Polsce.
Ugruntowana linia orzecznicza – co rozstrzygają sądy?
W 2025 roku sądy powszechne niemal jednomyślnie przyznają rację frankowiczom. Główne rozstrzygnięcia dotyczą dwóch kluczowych kwestii:
- Stwierdzenia nieważności umowy w całości – najczęstszy scenariusz w sprawach frankowych. Sąd uznaje, że umowa od początku była nieważna z uwagi na występowanie klauzul abuzywnych.
- Odfrankowienia kredytu – rzadsza forma orzeczenia, polegająca na usunięciu klauzul przeliczeniowych i pozostawieniu kredytu jako złotowego z zachowaniem dotychczasowego oprocentowania.
Statystyki z 2024 i pierwszej połowy 2025 roku jednoznacznie pokazują, że dominującym kierunkiem orzeczeń jest unieważnianie umów.
Najważniejsze orzeczenia TSUE
Orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej miały kluczowe znaczenie dla ukształtowania obecnej linii orzeczniczej w Polsce. Poniżej przedstawiamy wybrane, najbardziej wpływowe wyroki.
Wyrok TSUE z 3 października 2019 r. (C-260/18)
Wyrok w sprawie państwa Dziubak był punktem zwrotnym w sprawach frankowych. Trybunał orzekł, że sądy krajowe mają obowiązek usunąć z umowy klauzule abuzywne i nie mogą ich zastępować innymi mechanizmami, np. średnim kursem NBP. Jeżeli po usunięciu tych klauzul umowa nie może być dalej wykonywana, sąd może stwierdzić jej nieważność.
Wyrok TSUE z 15 czerwca 2023 r. (C-520/21)
Trybunał przesądził, że bank nie ma prawa domagać się wynagrodzenia za korzystanie z kapitału po unieważnieniu umowy. Oznacza to, że po przegranym procesie bank nie może występować z roszczeniem wobec konsumenta o dodatkowe kwoty ponad zwrot nominalnej wartości kapitału.
Wyrok TSUE z 12 stycznia 2024 r. (C-488/23)
TSUE potwierdził, że konsument musi być szczególnie chroniony, a wszelkie niejasności w umowie powinny być interpretowane na jego korzyść. Sąd krajowy nie może przyjmować, że konsument „powinien był wiedzieć” o ryzyku, jeżeli nie został o nim precyzyjnie poinformowany.
Uchwały Sądu Najwyższego
Sąd Najwyższy w ostatnich latach wielokrotnie wypowiadał się w sprawach kredytów frankowych. Jego stanowiska uzupełniły orzecznictwo TSUE i w wielu przypadkach przesądziły o kierunku interpretacji przepisów prawa krajowego.
Uchwała SN z 7 maja 2021 r. (III CZP 6/21)
W uchwale tej Sąd Najwyższy potwierdził, że po unieważnieniu umowy obie strony powinny się rozliczyć na zasadzie tzw. teorii dwóch kondykcji – każda ze stron zwraca to, co otrzymała. Oznacza to, że bank musi oddać wszystkie zapłacone przez kredytobiorcę raty, a konsument zobowiązany jest do zwrotu kapitału, ale bez żadnych dodatkowych opłat.
Uchwała SN z 29 czerwca 2022 r. (III CZP 11/20)
Sąd Najwyższy jednoznacznie stwierdził, że banki nie mogą żądać wynagrodzenia za korzystanie z kapitału w przypadku unieważnienia umowy. To stanowisko wzmocniło ochronę konsumenta i zakończyło próby pozywania frankowiczów przez banki o dodatkowe należności.
Praktyka sądów powszechnych w 2025 roku
Obecnie sądy w całej Polsce, zarówno w dużych miastach, jak i mniejszych ośrodkach, orzekają w podobny sposób. W 2025 roku dominują wyroki stwierdzające nieważność umowy kredytowej. Sprawy przebiegają szybciej dzięki specjalizacji sędziów oraz powoływaniu wydziałów frankowych w największych sądach okręgowych.
Coraz rzadziej dochodzi do odmiennych rozstrzygnięć – odsetek przegranych spraw frankowych w I półroczu 2025 roku wynosi zaledwie 3–4%.
Skutki orzeczeń dla kredytobiorców
W przypadku wyroku stwierdzającego nieważność umowy frankowej, kredytobiorca:
- odzyskuje wszystkie nadpłacone raty,
- nie ma obowiązku dalszej spłaty kredytu,
- uwalnia się od ryzyka kursowego,
- zyskuje możliwość wykreślenia hipoteki z księgi wieczystej.
W wielu przypadkach zwrot nadpłaconych kwot sięga dziesiątek lub nawet setek tysięcy złotych, a nieruchomość przestaje być zabezpieczeniem dla nieważnej umowy.
Podsumowanie – orzeczenia sądów w 2025 roku
W 2025 roku orzecznictwo w sprawach frankowych jest jednoznaczne i przewidywalne. Trybunał Sprawiedliwości UE oraz polskie sądy potwierdziły, że umowy frankowe zawierające abuzywne klauzule nie mogą być utrzymywane w mocy. Frankowicze mają silną pozycję procesową, a linia orzecznicza konsekwentnie sprzyja konsumentom.
Osoby posiadające kredyt powiązany z CHF powinny jak najszybciej skonsultować się z kancelarią specjalizującą się w sprawach frankowych i rozważyć wniesienie pozwu. W świetle obecnych orzeczeń sądowych jest to realna szansa na pełne uwolnienie się od niekorzystnej umowy i odzyskanie znacznych środków finansowych.